Prawidłowe sklasyfikowanie przedmiotów kolekcjonerskich w rozumieniu ustawy VAT jest niezwykle ważne, chociażby w przypadku wyboru metody opodatkowania. W artykule w szczególności dowiesz się, w jaki sposób ustawa o podatku od towarów i usług definiuje przedmioty kolekcjonerskie, czym jest Nomenklatura Scalona, z jakimi kodami CN należy się zapoznać oraz czy części i akcesoria do pojazdów zabytkowych można uznać za przedmioty kolekcjonerskie.

Przedmioty kolekcjonerskie – definicja ustawowa

Definicję przedmiotów kolekcjonerskich na potrzeby podatku VAT znajdziemy w ustawie o podatku od towarów i usług, a dokładniej w art. 120 ust. 1 pkt 2. Zgodnie ze wskazanym artykułem do przedmiotów kolekcjonerskich zaliczamy:

• znaczki pocztowe lub skarbowe, stemple pocztowe, koperty pierwszego obiegu, ostemplowane materiały piśmienne i im podobne, ofrankowane, a jeżeli nieofrankowane, to uznane za nieważne i nieprzeznaczone do użytku jako ważne środki płatnicze – przedmioty sklasyfikowane jako CN 9704 00 00,
• kolekcje oraz przedmioty kolekcjonerskie o wartości zoologicznej, botanicznej, mineralogicznej, anatomicznej, historycznej, archeologicznej, paleontologicznej, etnograficznej lub numizmatycznej – przedmioty określone jako CN 9705 00 00,
• monety ze złota, srebra lub innego metalu oraz banknoty, które nie są zwykle używane jako prawny środek płatniczy bądź te mające wartość numizmatyczną (art. 43 ust. 1 pkt 7).

Zatem przejdźmy teraz do kodów CN i sprawdźmy, co się pod nimi kryje.

Przedmioty kolekcjonerskie a Nomenklatura Scalona (CN)

Nomenklatura Scalona (CN) to klasyfikacja towarów w obrocie międzynarodowym stworzona na potrzeby celne. Jest ona rozszerzeniem Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów (HS), który jest prawie taki sam na całym świecie. Warto zaznaczyć, że w Unii Europejskiej kody CN klasyfikuje się na poziomie 8-cyfrowym.

Definicja ustawowa przedmiotów kolekcjonerskich wskazuje poszczególne kody CN dla wyżej wymienionych przedmiotów. Pozwala to w szczególności na zweryfikowanie stawki celnej czy też stawki VAT. Przedmioty kolekcjonerskie, dzieła sztuki i antyki zostały sklasyfikowane w dziale 97.

Zgodnie z klasyfikacją do przedmiotów kolekcjonerskich nie zaliczamy pereł naturalnych lub hodowlanych oraz kamieni szlachetnych lub półszlachetnych (zawarte są w pozycjach od 7101 00 00 do 7103 00 00). Wyłączone zostały również nieskasowane znaczki pocztowe lub skarbowe, papeterii pocztowej (papieru stemplowanego) lub tym podobnych, które są objęte pozycją 4907 00 00.

Kolekcjonerskie pojazdy silnikowe i statki powietrzne

W zakres pozycji 9705 00 00 wchodzą także kolekcjonerskie pojazdy silnikowe i statki powietrzne. Co istotne – muszą mieć one znaczenie historyczne bądź etnograficzne. Pojazdy i statki te muszą spełniać następujące trzy kryteria:

1. Zachowane są w oryginalnym stanie, bez istotnych zmian podwozia, karoserii, układu kierowniczego, hamulcowego, systemu napędowego lub zawieszenia, silnika, skrzydeł itp. Możliwa jest naprawa i konserwacja.  Uszkodzone lub zużyte części, akcesoria i podzespoły można zastąpić. Warunkiem jest, że pojazd silnikowy i statek powietrzny są zachowane i utrzymane w odpowiednim stanie historycznym. Należy zaznaczyć, że zmodernizowane lub zmodyfikowane pojazdy lub statki wyklucza się z tej klasyfikacji.
2. Pojazdy silnikowe muszą mieć nie mniej niż 30 lat, a statki powietrzne 50 lat.
3. Modele i typy pojazdów lub statków, które już się nie produkuje.

W rezultacie pojazdy silnikowe i statki powietrzne spełniające powyższe kryteria zalicza się do przedmiotów kolekcjonerskich. Ponadto przypisuje się im cechy, takie jak posianie znaczącej wartości, relatywnie rzadkie występowanie, zazwyczaj bark wykorzystywana w celach pierwotnych oraz są przedmiotem transakcji odbywających się poza tradycyjnym handlem.

Wyżej wymienione kryteria nie muszą spełniać pojazdy silnikowe i statki powietrzne, które brały udział w wydarzeniach historycznych, a także zbudowane, zaprojektowane pojazdy przeznaczone na potrzeby współzawodnictwa w sporcie. Jednak samochody wyścigowe muszą mieć na swoim koncie znaczące sportowe sukcesy osiągnięte w prestiżowych wydarzeniach na poziomie krajowym lub międzynarodowym.

Czy części i akcesoria do pojazdów kolekcjonerskich można uznać za przedmioty kolekcjonerskie?

Informacje dodatkowe zawarte w dziale 97 Nomenklatury Scalonej wskazują, że pod pewnymi warunkami zalicza się części i akcesoria pojazdów silnikowych i statków powietrznych do pozycji 9705 00 00. W związku z tym części i akcesoria muszą spełniać następujące warunki:

• stanowią oryginalne części i akcesoria,
• mają co najmniej 30 lat (dotyczące pojazdów silnikowych) oraz nie mniej niż 50 lat (dotyczące statków powietrznych),
• obecnie nie produkuje się już ich.

Ważnym aspektem jest to, że na ogół wyklucza się repliki i reprodukcje. Jednak w przypadku, gdy spełniają one powyższe kryteria, to można uznać je także za przedmioty kolekcjonerskie.

Stanowisko Dyrektora Krajowej Izby Skarbowej w zakresie uznania części samochodowych za przedmioty kolekcjonerskie

Interpretacje podatkowe również jednoznacznie potwierdzają, że części samochodowe do pojazdów kolekcjonerskich uznaje się za przedmioty kolekcjonerskie w rozumieniu art. 120 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy. Przykładowa interpretacja podatkowa w tym zakresie to pismo nr 0112-KDIL4.4012.474.2019.4.HW z dnia 24 stycznia 2020 r. Wskazuje ona także na fakt, iż części samochodowe do pojazdów zabytkowych nabywane przez zainteresowanego, sklasyfikowane do kodu CN 9705 00 00, stanowią przedmioty kolekcjonerskie w rozumieniu art. 120 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o VAT.